Kısa bilgi

Yıllık, mazeret, hastalık, refakat ve aylıksız izinlerin birbirinden ayrılması; nöbet düzeniyle ilişkisinin açıklaması.

Önce izin türünü belirleyin

Günlük dilde bütün görevden ayrılmalar “izin” diye anılsa da hukuki koşulları farklıdır. Yıllık izin dinlenme hakkıyla, hastalık izni sağlık raporuyla, mazeret izni ise kanunda belirtilen olaylarla ilişkilidir. İstenen izin türü belirlenmeden yalnız gün hesabı yapmak hatalı sonuca götürebilir. Bu rehber memur statüsü içindir; işçi veya farklı sözleşmeli statülere doğrudan uygulanmamalıdır.[1]

Yıllık izin ve kullanımı

İncelenen kanun metni, hizmeti bir yıldan on yıla kadar olanlar için yirmi, on yıldan fazla olanlar için otuz gün yıllık izin öngörür. Kullanım zamanı amirin uygun bulacağı şekilde toptan veya kısım kısım düzenlenebilir. Cari yıl ve önceki yıla ilişkin kullanım hükümleri ayrıca okunmalıdır. Hizmet hesabına hangi sürelerin gireceği ve kurum uygulaması, bireysel dosyadan kontrol edilmelidir.[2]

Mazeret izni

Doğum, evlenme veya yakın ölümü gibi nedenler kanunda ayrı koşullarla ele alınır. Olayın niteliği, yakınlık ilişkisi ve gerekli belge önemlidir. Bir arkadaşın kullandığı izin süresi her başvuruya aynen taşınamaz. Başvuru sırasında hangi hukuki nedenin bulunduğu açıkça yazılmalıdır. Bu sayfa bütün özel durumların sürelerini tek bir tabloya indirgemez; ilgili fıkra ve sonraki değişiklikler birlikte incelenmelidir.[3]

Hastalık ve refakat

Hastalık izni ile yakına refakat izni aynı değildir. İkisinde de sağlık raporunun niteliği ve kanuni koşullar belirleyicidir. Refakat ihtiyacının bulunması tek başına her durumda istenen süre kadar izin doğurmaz. Sağlık raporu, kurumun yetkili personel birimi ve yürürlükteki düzenlemeler birlikte değerlendirilmelidir. Sağlık belgeleri gereksiz kişilerle paylaşılmamalıdır.[4]

Aylıksız izin ve nöbet değişimi

Aylıksız izin belirli kanuni şartlara bağlı ayrı bir kurumdur. Nöbetin başka personelle değiştirilmesi ise çalışma düzenine ilişkin idari bir işlemdir; tek başına yıllık veya mazeret izni kullandırıldığı anlamına gelmez. Talep, onay ve çizelge kaydı tutarlı olmalıdır. Bireysel durumda ücret, hizmet süresi veya başka özlük sonuçları için personel biriminden yazılı değerlendirme alınması yararlı olabilir.[5]

Güncellik notu

Kaynak nüshası 24.09.2026 tarihinde incelendi; bu tarih son mevzuat değişikliği tarihi değildir. Kurumların arşiv PDF’leri daha sonraki değişiklikleri içermeyebilir. Somut işlem öncesinde Mevzuat Bilgi Sistemi ve Resmî Gazete’de yürürlükteki metni kontrol edin.

İlgili mevzuat

Mevzuat ve standart rehberini inceleyin

Kaynakça ve ileri okuma

Kaynakların kapsamı ve uygulanabilirliği birlikte değerlendirilmelidir.