İtfaiye Eri Kimdir?

İtfaiye eri kimdir?

İtfaiye eri; belediye itfaiye teşkilatı bünyesinde yangınlara, kazalara, su baskınlarına ve teknik kurtarma gerektiren olaylara müdahale eden, ekip çalışmasına katılan, araç ve ekipmanların hizmete hazır tutulmasına katkı sağlayan ve görevlerini ilgili mevzuat ile kurumun yetkili düzenlemeleri doğrultusunda yerine getiren itfaiye personelidir.^[1]

İtfaiye erinin temel görevi nedir?

İtfaiye erinin görevi yalnızca yangın söndürmek değildir; yangına müdahale, teknik kurtarma, su baskını, ilk yardım, gerektiğinde araç kullanma ve çeşitli afet-acil durum görevlerine katılma gibi çok yönlü sorumlulukları bulunur. Ankara İtfaiyesi’nin görev düzenlemelerinde bu görevler arazi, su üstü ve su altında arama-kurtarma faaliyetlerini de kapsayacak şekilde tanımlanmaktadır.^[2]

İtfaiye eri hangi olaylara müdahale eder?

Belediye itfaiye teşkilatlarının görev alanı yangınların yanında trafik kazaları, çökme, patlama, mahsur kalma, su baskını, teknik kurtarma, afet ve acil durum çalışmaları ile mevzuat kapsamında gerekli diğer müdahaleleri kapsar. Bu nedenle itfaiye eri çok farklı olay türlerinde ekip amirinin sevk ve idaresi altında görev yapabilir.^[3]

İtfaiye eri olay yerinde nasıl çalışır?

İtfaiye eri olay yerinde bireysel değil ekip düzeni içerisinde çalışır ve verilen görevi olay yeri komuta yapısı doğrultusunda yerine getirir. Ankara İtfaiyesi yönergesinde itfaiye erinin üst amirine bağlı olarak çalışması ve olay yerindeki ekip çalışmasına katılması açıkça düzenlenmektedir.^[2]

İtfaiye eri yalnızca olaylara mı gider?

Hayır. İtfaiye hizmetinin önemli bir bölümü olay olmadığı zamanlarda yapılan hazırlık çalışmalarından oluşur; araç, gereç ve ekipmanların kontrolü, temizliği ve hizmete hazır tutulması, istasyon içi genel hizmetler, haberleşme ve verilen diğer görevler itfaiye erinin günlük çalışma düzeninin bir parçasıdır.^[2]

İtfaiye eri araç ve ekipman bakımından sorumlu mudur?

İtfaiye eri, sorumluluğundaki araç, gereç ve ekipmanların kontrol, temizlik ve periyodik bakım faaliyetlerine katılır ve tespit ettiği eksiklik veya arızaları kurumun görev zinciri içinde bildirir. Ankara İtfaiyesi’nin görev düzenlemesinde itfaiye malzemelerinin periyodik bakım ve kontrollerinin yapılarak hizmete hazır tutulması itfaiye erlerinin ortak sorumlulukları arasında sayılmaktadır.^[2]

İtfaiye eri araç kullanabilir mi?

İtfaiye erleri gerekli sürücü belgesi, kurum içi görevlendirme ve ilgili yeterlilik şartlarını taşımaları hâlinde şoförlük veya araç operatörlüğü gibi görevlerde görevlendirilebilir. Ankara İtfaiyesi yönergesinde görev verilmesi hâlinde itfaiye erlerinin şoförlük, merdiven operatörlüğü ve benzeri görevleri yerine getirebileceği belirtilmektedir.^[2]

İtfaiye eri nöbet tutar mı?

Belediye itfaiye hizmeti kesintisiz yürütüldüğü için itfaiye erleri kurumun çalışma ve vardiya düzenine göre nöbet görevinde bulunur. Ankara İtfaiyesi yönergesinde nöbet tutmak itfaiye erlerinin ortak görev ve sorumlulukları arasında açıkça yer almaktadır.^[2]

İtfaiye eri rapor düzenler mi?

İtfaiye erleri kurum içi görev dağılımına bağlı olarak olay raporu, günlük kayıt ve diğer operasyon kayıtlarının hazırlanmasına katılabilir. Ankara İtfaiyesi’nin güncel yönergesinde müdahale edilen olaylara ilişkin itfaiye olay raporlarının düzenlenmesi ve imzalanması itfaiye erlerinin görevleri arasında sayılmaktadır.^[4]

İtfaiye eri santralde görev yapabilir mi?

İtfaiye erleri ihtiyaç ve kurum içi görevlendirmeye bağlı olarak santral operatörlüğü görevinde bulunabilir. Ankara İtfaiyesi yönergesinde santral operatörü itfaiye erinin komuta merkezinden gelen ihbarları alması, uygun ekibi olay yerine sevk etmesi, komuta merkezine bilgi vermesi ve günlük olay kayıtlarını tutması gibi görevler tanımlanmaktadır.^[5]

İtfaiye eri hangi eğitimleri alır?

İtfaiye personelinin mesleki yeterliliği teorik ve uygulamalı eğitimlerle geliştirilir. İstanbul İtfaiyesi Eğitim Merkezi’nin güncel programında yangın kimyası ve davranışı, söndürme maddeleri, yangına müdahale ekipmanları, arama-kurtarma, trafik kazaları, temiz hava solunum cihazı, tehlikeli maddeler, elektrikli ve hibrit araçlar, olay komuta sistemi ve mevzuat bilgisi gibi çok sayıda uzmanlık modülü bulunmaktadır.^[6]

İtfaiye eri için uygulamalı eğitim neden önemlidir?

İtfaiyecilikte ekipman kullanımı, yangın davranışı, solunum cihazı, arama-kurtarma ve teknik müdahale becerileri yalnızca teorik bilgiyle kazanılamaz. İstanbul İtfaiyesi’nin eğitim sistemi teorik dersleri yangın simülasyonları, trafik kazalarında araçtan kurtarma, yüksekte çalışma, THSC ve diğer saha uygulamalarıyla desteklemektedir.^[6]

Yeni itfaiye erleri hizmet öncesi eğitim alır mı?

Belediyeler yeni göreve başlayan personel için mevzuat ve kurumsal eğitim programları düzenleyebilir. İstanbul İtfaiyesi’nde 2025–2026 döneminde göreve başlayan yeni personelin 560 saatlik teorik ve uygulamalı bir eğitim sürecinden geçirildiği ve yangına müdahale, arama-kurtarma, tehlikeli madde ve trafik kazaları gibi alanlarda eğitim aldığı kurum tarafından açıklanmıştır.^[7]

İtfaiye eri yangın dışında kurtarma görevi yapar mı?

Evet. Belediye itfaiye hizmeti teknik kurtarmayı temel görevlerinden biri olarak içerir ve itfaiye erleri görev ve eğitim durumlarına göre trafik kazaları, mahsur kalma, çökme, su baskını ve diğer teknik kurtarma olaylarında çalışabilir. Ankara İtfaiyesi’nin resmi görev açıklamasında her türlü kaza, çökme, patlama ve mahsur kalma olaylarına müdahale ile arazi, su üstü ve su altında arama-kurtarma faaliyetleri belediye itfaiyesinin görevleri arasında sayılmaktadır.^[3]

İtfaiye eri ilk yardım yapar mı?

Belediye itfaiye görevleri kapsamında ilk yardım hizmetleri de yer almakta ve personel görev kapsamına uygun ilk yardım eğitimleri alabilmektedir. Bununla birlikte itfaiye erinin sağlık alanındaki yetki ve uygulama sınırları sahip olduğu eğitim, sertifika, kurum prosedürü ve olayın tıbbi yönetimi çerçevesinde değerlendirilmelidir.^[3]

İtfaiye eri tehlikeli madde olaylarına müdahale eder mi?

İtfaiye teşkilatları görev ve donanım seviyelerine göre tehlikeli madde ve KBRN olaylarında belirlenen görevleri yerine getirebilir. Ankara İtfaiyesi’nin resmi görev tanımında KBRN olaylarında yangına ilk müdahale, keşif, tespit, arama-kurtarma ve ilgili çalışma gruplarına destek sağlama gibi görevler ilgili mevzuat çerçevesinde sayılmaktadır.^[3]

İtfaiye eri halkı eğitir mi?

Belediye itfaiye teşkilatlarının görevleri arasında halkı ve kurumları yangın güvenliği ve itfaiye hizmetleri konusunda bilgilendirmek, eğitim ve tatbikatlar düzenlemek de yer alır. İtfaiye erleri görev ve yetkilendirme durumlarına göre bu eğitim ve bilinçlendirme faaliyetlerinde görev alabilir.^[3]

İtfaiye erinin görevleri her belediyede tamamen aynı mıdır?

Temel görev çerçevesi Belediye İtfaiye Yönetmeliği ile belirlenmekle birlikte belediyelerin organizasyon yapısı, yönergeleri, uzmanlık birimleri ve kurum içi görev dağılımları farklılık gösterebilir. Bu nedenle bir belediyedeki şoförlük, santral, dalgıçlık, köpekli arama-kurtarma veya özel ekip görevlendirmesi bütün belediyeler için otomatik olarak aynı kabul edilmemelidir.^[2]

İtfaiye eri ile itfaiye çavuşunun görevi aynı mıdır?

İtfaiye eri ve itfaiye çavuşu aynı teşkilat içerisinde birlikte çalışsa da görev ve sorumluluk düzeyleri farklıdır. Ankara İtfaiyesi yönergesinde çavuş; personelin eğitimi, disiplini, araç-gereç hazırlığı ve gerektiğinde olay yeri yönetiminden daha geniş sorumluluk taşırken itfaiye eri ekip çalışmasına katılan ve verilen operasyonel görevleri yerine getiren personel olarak düzenlenmektedir.^[2]

İtfaiye eri olmak için hangi şartlar aranır?

İtfaiye eri kadrosuna ilk defa atanma şartları Belediye İtfaiye Yönetmeliği ve ilgili belediyenin yayımladığı güncel alım ilanı üzerinden değerlendirilmelidir. Eğitim programı, sürücü belgesi, KPSS puan türü, yaş, boy-kilo ve diğer özel koşullar ilan dönemine ve kadronun niteliğine göre değişebileceği için geçmiş bir belediye ilanındaki şartlar yeni bir alıma otomatik olarak uygulanmamalıdır.^[1]

İtfaiye eri alımlarında KPSS gerekir mi?

Belediye bünyesindeki memur itfaiye eri alımlarında ilan edilen kadronun şartlarına göre KPSS puanı aranabilir ve gerekli puan türü ile taban puan ilgili belediyenin ilanında belirtilir. Örneğin Ankara Büyükşehir Belediyesi’nin 2021 tarihli itfaiye eri alımında belirli ön lisans mezuniyetleri için KPSS P93 puanı ve ilan edilen taban puan şartı uygulanmıştır; güncel başvurular için her zaman yeni ilan kontrol edilmelidir.^[8]

İtfaiye eri için sürücü belgesi şartı var mıdır?

Sürücü belgesi şartı güncel Belediye İtfaiye Yönetmeliği ve ilgili kadro ilanındaki özel şartlara göre değerlendirilmelidir. Belediyeler ilan ettikleri kadronun görev ihtiyacına bağlı olarak belirli sınıfta sürücü belgesi isteyebildiğinden adayların eski ilanlardaki sürücü belgesi şartlarını güncel alıma doğrudan taşımaması gerekir.^[8]

İtfaiye eri olmak için fiziksel şartlar var mıdır?

İtfaiye eri alımlarında uygulanacak fiziksel ve özel başvuru şartları Belediye İtfaiye Yönetmeliği ve güncel belediye ilanından kontrol edilmelidir. İstanbul İtfaiyesi de adayların eğitim ve fiziksel şartlar için Belediye İtfaiye Yönetmeliğinin atama şartları bölümünü esas alması gerektiğini belirtmektedir.^[9]

İtfaiye eri mesleğinde ekip çalışması neden önemlidir?

Yangın ve kurtarma operasyonlarında personelin birbirinden bağımsız hareket etmesi yerine görev dağılımı, haberleşme, komuta zinciri ve ortak güvenlik prensipleriyle çalışması gerekir. İtfaiye eğitimlerinin olay komuta sistemi, haberleşme, itfaiyeci güvenliği ve müdahale teknikleri gibi alanları birlikte işlemesi mesleğin ekip koordinasyonuna dayalı yapısını göstermektedir.^[6]

İtfaiye eri için kişisel koruyucu donanım neden önemlidir?

Yangın ve kurtarma ortamlarında ısı, duman, toksik gazlar, keskin yüzeyler, düşme ve mekanik tehlikeler gibi çok sayıda risk bulunduğundan itfaiye personelinin uygun kişisel koruyucu donanım ve gerektiğinde bağımsız solunum cihazı kullanması gerekir. Bu ekipmanların doğru kullanımı itfaiyeci güvenliği eğitiminin temel unsurlarından biridir.^[6]

İtfaiye eri mesleğinde sürekli eğitim gerekli midir?

İtfaiyecilikte araçlar, yapı teknolojileri, elektrikli araçlar, tehlikeli maddeler ve kurtarma ekipmanları sürekli geliştiği için temel eğitim tek başına meslek yaşamı boyunca yeterli değildir. İstanbul İtfaiyesi eğitim programının temel, mesleki ve geliştirme eğitimlerini sürekli biçimde yürütmesi itfaiye personelinin meslek boyunca eğitimini sürdürmesinin önemini göstermektedir.^[6]

İtfaiye eri mesleğinin temel sorumluluğu nedir?

İtfaiye eri için temel sorumluluk; verilen görevi ekip düzeni içinde, güvenlik kurallarına ve ilgili mevzuata uygun biçimde yerine getirmek, kullanılan araç ve ekipmanları hizmete hazır tutmak ve olaylarda can ve mal kaybını azaltmaya yönelik müdahale çalışmalarına katılmaktır. Mesleğin kapsamı yalnızca yangın söndürme ile sınırlı olmadığı için itfaiye eri çok disiplinli bir acil durum personeli olarak değerlendirilmelidir.^[2]

Eğitim ve mevzuat notu

İtfaiye eri görevleri, atanma şartları ve çalışma düzeni hakkında kesin bilgi için Belediye İtfaiye Yönetmeliği, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, ilgili belediyenin güncel yönergesi ve yayımlanmış personel alım ilanları birlikte değerlendirilmelidir. İnternette yer alan geçmiş alım şartları veya başka bir belediyenin kurum içi uygulaması güncel ve ülke genelinde değişmez bir kural olarak kabul edilmemelidir.^[1]

İlgili standartlar

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Belediye İtfaiye Yönetmeliği Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik İlgili belediyenin itfaiye yönergesi ve teşkilat düzenlemeleri

İlgili mevzuat